Κετογονική διατροφή!

Να κάνω τελικά keto ; 

Τι ακριβώς είναι; 

Η κετογονική διατροφή, είναι ένα διατροφικό πρότυπο με πολύ χαμηλή πρόσληψη υδατανθράκων (20-50 γραμμάρια ανά ημέρα) και
υψηλή κατανάλωση λίπους ανά ημέρα για την κάλυψη των θερμιδικών αναγκών.
Υπάρχουν πολλά διαφορετικά πρωτόκολλα όπως:

-Κλασική κετογονική (Υδατάνθρακες < 50 γρ/ημέρα)
-Τροποποιημένη δίαιτα Atkins
-Κετογονική με MCT’s
-Κετογονική με χαμηλό γλυκαιμικό δείκτη

Για να καταλάβουμε τον μηχανισμό δράσης της κετογονικής διατροφής, αρχικά θα πρέπει να αναλογιστούμε πως φυσιολογικά ο οργανισμός μετατρέπει τους υδατάνθρακες σε γλυκόζη και ύστερα σε ενέργεια. Όμως ο όταν οι υδατάνρθακες περιοριστούν, μειώνονται τα αποθέματα γλυκόζης πρωτίστως στο αίμα και ύστερα (μετά από κάποιες ημέρες) και τα αποθέματα γλυκογόνου στο σώμα μας. Έτσι, για να παραχθεί ενέργεια, το ήπαρ κινητοποιεί τα λιπαρά οξέα από τον λιπώδη ιστό τα οποία θα χρησιμοποιηθούν για την παραγωγή ενέργειας. Η διαδικασία αυτή λέγεται κέτωση. 

Ο χρόνος που θα χρειαστεί ένα άτομο για να μπει στη φάση της κέτωσης εξαρτάται από τον περιορισμό των υδατανθράκων που έχει ορίσει, τα αποθέματα γλυκόγονου και πολλούς άλλους παράγοντες. Συνήθως ανέρχεται στις 2-3 ημέρες. Τα κλασικά συμπτώματα αυτής της φάσης είναι το ξηρό στόμα, η δίψα και συνήθως η μειωμένη όρεξη.

Οι υδατάνθρακες σε μία κετογονική διατροφή είναι περίπου 20-50 γραμμάρια/ημέρα (~5-15% των συνολικών θερμίδων), ποσότητα πολύ μικρή σε σύγκριση με αυτήν που καταναλώνει φυσιολογικά ένας ενήλικας (40-55%). Πιο συγκεκριμένα, η ποσότητα αυτή αντιστοιχεί για μία ολόκληρη ημέρα σε:

👉1 φέτα ψωμί + 1 φρούτο
👉1/2 κούπα μακαρόνια + 2 κούπες λαχανικά
👉1 φέτα ψωμί + 2-4 κ.σ. βρόμη
👉2 φρυγανιές + 1 ή 2 φρούτα

Καθώς, οι υδατάνθρακες μειώνονται πάρα πολύ σε αυτό το διατροφικό πρότυπο, τα λιπαρά στην κετογονική διατροφή αυξάνονται ραγδαία και μπορεί να ανέρχονται σε ποσοστό ακόμη και 60-80%.Έτσι θα πρέπει να επιλεχθούν πηγές με “καλά” λιπαρά όπως:

👉ελαιόλαδο και ελιές
👉ξηροί καρποί και σπόροι
👉αβοκάντο
👉λιπαρά ψάρια και θαλασσινά
👉αυγά
👉MCT’s oils (φυτικά έλαια π.χ. λάδι καρύδας)

Τέλος, όσον αφορά την πρωτεΐνη, επίσης θα πρέπει να ανέρχεται σε υψηλή ποσότητα, σε ποσοστό περίπου 10-20%, οπότε και θα πρέπει να συμπεριληφθούν πηγές υψηλές σε πρωτεΐνη και ειδικότερα υψηλής βιολογικής αξίας όπως:

👉cottage, άλλα τυριά, γιαούρτι
👉αυγά και ασπράδια
👉κρέας και πουλερικά
👉ψάρι και θαλασσινά

Γιατί να ακολουθήσω κετογονική διατροφή; Μου ταιριάζει; Την χρειάζομαι; 

Η απάντηση στα παραπάνω ερωτήματα είναι πως “εξαρτάται”. Πριν την έναρξη ενός διατροφικού προτύπου με συγκεκριμένα χαρακτηριστικά θα πρέπει να ληφθούν υπόψιν τα παρακάτω: 

👉Τα προβλήματα υγείας του ατόμου
👉Οι καθημερινές του ανάγκες
👉Οι προσωπικές προτιμήσεις του
👉Ο υπολογισμός του οφέλους έναντι των πιθανών επιπτώσεων ή δυσκολιών

Παρακάτω, γίνεται μία ανασκόπηση της βιβιλιογραφίας για την κετογονική διατροφή και σε ποιες κλινικές περιπτώσεις μπορεί να έχει κάποιο όφελος καθώς και σε τι βαθμό. 

✅ΑΠΩΛΕΙΑ ΒΑΡΟΥΣ
❓Βοηθά στην άμεση μείωση της όρεξης και την ενεργοποίηση των σημάτων κορεσμού. Ωστόσο, δεν έχει εξακριβωθεί;
👉Η αποτελεσματικότητα και η προσκόλληση για μεγάλο χρονικό διάστημα καθώς αποτελεί ένα πολύ περιοριστικό πρότυπο διατροφής 
👉Η υπεροχή της σε σύγκριση με τις κλασικές υποθερμιδικές διατροφές (π.χ. Μεσογειακή διατροφή, χορτοφαγική διατροφή κ.α.)
👉Η δυνατότητα διατήρησης του χαμένου βάρους μακροπρόθεσμα και για μεγάλο χρονικό διάστημα

❓ΕΠΙΛΗΨΙΑ
✅Μπορεί να αποτελέσει θεραπεία για την φαρμακοανθεκτική επιληψία στα παιδιά και χρησιμοποιείται σε διάφορα νοσοκομεία και κλινικές. Ο σχεδιασμός μίας κετογονικής διατροφη΄ς για παιδιά θα πρέπει να γίνει πολύ προσεχτικά ώστε να αποφευχθούν ανεπάρκειες που μπορεί να έχουν αντίκτυπο στην ανάπτυξή τους. Στους ενήλικες, τα δεδομένα είναι ακόμη λίγα και ασαφή και η αποτελεσματικότητα στην θεραπεία της επιληψίας όχι τόσο ξεκάθαρη. 

❓ΔΙΑΒΗΤΗΣ
✅Για τα άτομα με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2 η κετογονική διατροφή οδηγεί σε βελτιωμένο γλυκαιμικό έλεγχο (μείωση HbA1c) και καλύτερο λιπιδαιμικό προφίλ (μείωση TG, αύξηση HDL). Για τα άτομα με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 1 η κετογονική διατροφή απαιτεί προσεχτική ρύθμιση του ημερήσιου μοτίβου ινσουλίνης, παρακολούθηση των κετονών του αίματος και εφαρμογή μόνο βραχυπρόθεσμα.

❓ΑΡΘΡΙΤΙΔΑ
✅Λόγω του αντιφλεγμονώδους και αντιοξειδωτικού προφίλ που φαίνεται να έχει, λειτουργεί ευεργετικά στα συμπτώματα πόνου αλλά και στην εξέλιξη της αρθρίτιδας (ρευματοειδής και ψωρισιακή αρθρίτιδα). όμως και πάλι δεν συστήνεται να ακολουθείται για μεγάλο χρονικό διάστημα καθώς τα άτομα αυτά ωφελούνται επίσης και από βιταμίνες και ιχνοστοιχεία που υπάρχουν σε φρούτα και λαχανικά και τα οποία είναι ιδιαίτερα περιορισμένα στην κετογονική. 

❓ΠΟΛΥΚΥΣΤΙΚΕΣ
✅Μπορεί να αποτελέσει μέρος της θεραπείας του συνδρόμου των πολυκυστικών ωοθηκών καθώς τα άτομα αυτά εμφανίζουν συχνά ινσουλινοαντίσταση. Στις περιπτώσεις ήπιας ινσουλινοαντίστασης μπορεί να ακολουθηθεί ένα ελαφρύ μοτίβο κετογονικής διατροφής με 50-70 γραμμάρια υδατανθράκων ανά ημέρα, με στόχο τη μεγαλύτερη ευελιξία επιλογών στον ασθενή. 

❓ΑΘΛΗΤΕΣ
✅Μία καλά σχεδιασμένη κετογονική δεν φαίνεται να επηρεάζει την αθλητική απόδοση και αντοχή των αθλητών ενώ φαίνεται πως επιπλέον μπορεί να μειώσει το σωματικό λίπος. Όμως, παρατηρήθηκαν σε ορισμένες μελέτες υψηλές τιμές ολικής χοληστερολής. Παρόλα αυτά, αν δεν συντρέχει κλινικός λόγος, και καθώς οι υδατάνθρακες αποτελούν το κύριο καύσιμο ενέργειας, συστήνεται οι αθλητές να στραφούν σε ένα ισορροπημένο διατροφικό μοτίβο. 

❓ΑΝΤΕΝΔΕΙΞΕΙΣ
✅Δεν συστήνεται σε άτομα που λαμβάνουν SLGT2 αναστολείς (π.χ. forxiga), σε έγκυες ή θηλάζουσες καθώς η κέτωση μπορεί να αποβεί μοιραία για το έμβρυο, σε άτομα με νεφρική νόσο και σε άτομα με κάποια διατροφική διαταραχή. Τα αποτελέσματα στην απώλεια βάρους, μακροπρόθεσμα είναι παρόμοια με αυτά άλλων ισορροπημένων διαιτητικών προτύπων (π.χ. Μεσογειακή Διατροφή), οπότε συστήνουμε να υιοθετείται το μοτίβο που ταιριάζει στην καθημερινότητα και τις ανάγκες του ατόμου πάντα με γνώμονα τις ιατρικές οδηγίες.